O kołysaniu i kołysankach

 Z tego artykułu dowiesz się:

  • dlaczego dzieci lubią być kołysane
  • jakie jest znaczenie kołysania dla rozwoju dziecka
  • dlaczego warto śpiewać dziecku kołysanki

Kołysanie dzieci i śpiewanie kołysanek to jedne z najstarszych metod wychowawczych. Stosowane są przez rodziców pod wszystkimi szerokościami geograficznymi. Niestety wiele osób ich nie docenia. Tymczasem stanowią bardzo istotny element rozwoju dziecka.

Znaczenie kołysania w rozwoju dziecka

Kołysanie towarzyszy dziecku od zawsze. Przez 9 miesięcy ciąży kołysze się w rytm matczynych kroków. Ma to istotne znaczenie w rozwoju dziecka - kołysanie jest jednym z pierwszych bodźców odbieranych przez rozwijający się mózg. Jest pierwszą stymulacją. Dzięki kołysaniu tworzą się tworzyć pierwsze połączenia między komórkami nerwowymi. Dziecko, kołysane w łonie mamy czuje się bezpiecznie i dobrze. Doskonale uspokaja się, najczęściej po prostu zasypia. Działa to również po porodzie. Dziecko najszybciej uspokaja się kołysane w ramionach mamy - zna jej głos, zapach, rytm kroków. Są to jedyne znane dziecku, niezmienne rzeczy, zapewniające mu poczucie bezpieczeństwa. To ogromnie ważne, bo dla nowonarodzonego dziecka świat jest pełen nowych, często bolesnych doznań. Dlatego dzieci kołysane i noszone (np. w chustach) czują się bezpieczniej. To ważne, zwłaszcza w pierwszych miesiącach życia dziecka. Naukowcy już dawno zaobserwowali i udowodnili, że kołysanie jest bardzo korzystne dla dziecka. W późniejszym życiu takie dzieci są bardziej samodzielne i szybciej się rozwijają. Są też inteligentniejsze od tych pozostawionych we wczesnym niemowlęctwie samym sobie. Kołysanie jest więc podstawą zdrowego rozwoju psychicznego dziecka, ale nie tylko!

Kołysanie doskonale stymuluje rozwój niektórych obszarów mózgu. Ma istotny wpływ na rozwijający się zmysł równowagi i wrażeń płynących z własnego ciała. Dziecko poznaje swoje ciało już w łonie mamy - przekręca się, robi fikołki, bada rączki.  Kołysanie w rytm kroków mamy ma tu niebanalne znaczenie!  Jest to szczególnie istotne w ostatnich tygodniach ciąży. Wtedy mózg dziecka szczególnie szybko tworzy nowe połączenia. Dziecko wówczas już tak duże, że nie może swobodnie przemieszczać się w macicy. Dlatego tak ważny jest ruch przyszłej mamy, najlepiej spokojne spacery na świeżym powietrzu.  Niemowlę, którego mama pod koniec ciąży musiała częściowo lub całkowicie ograniczyć ruch, potrzebują potem pomocy rodziców, by nadrobić zaległości. Pomaga wówczas częste noszenie i kołysanie dziecka, najlepiej w chuście albo w ramionach rodziców. Konsekwencje braku takich bodźców mogą być dalekosiężne, ale istotne. Dziecko w przyszłości może mieć trudności z tak pozornie odległymi umiejętnościami, jak jeżdżenie na rowerze, czytanie czy pisanie.

Dlaczego warto śpiewać kołysanki i mówić do nienarodzonego dziecka

Kolejnym niezwykle ważnym bodźcem dla rozwijąjącego się mózgu staje się rytm i melodia ludzkiego głosu. Są obszary mózgu, które reagują tylko na te bodźce i bez słuchania głosów z zewnętrznego świata, nie mogą się rozwijać. Dziecko odbiera dźwięki z zewnątrz bardzo wcześnie. Początkowo - całym swoim ciałem, jako wibracje. Od około 25 tygodnia ciąży zaczyna słyszeć odgłosy, rozbrzmiewające wewnątrz ciała matki - szum krwi, pracę żołądka i jelit, bicie serca.  Potem słyszy także odgłosy ze świata zewnętrznego.  Dzięki temu już po porodzie jest w stanie rozpoznać ludzką mowę, ojczysty język, głosy znajomych osób - mamy, taty, rodzeństwa.

Szczególnym, ważnym dla rozwoju dziecka rytmem i melodią obdarzony jest śpiew. Matki śpiewały kołysanki swoim dzieciom odkąd tylko ludzie zaczęli porozumiewać się za pomocą dźwięków. Melodyjny, czuły głos matki pozwalał dziecku, już w łonie wyciszyć się i uspokoić. Jest to równie ważne po porodzie! Łagodny śpiew połączony z kołysaniem dziecka w ramionach kojarzy się niemowlęciu z ciepłem i bezpieczeństwem matczynego łona. Matki więc od wieków instynktownie usypiają w ten sposób dzieci.

Kołysanki doskonale się sprawdzają w ciągu pierwszych lat życia dziecka. Są miłym wspomnieniem bezpiecznego i przytulnego łona mamy. Ale przede wszystkim nadal stanowią najlepszą stymulację dla niezwykle szybko rozwijającego się mózgu. Kołysanie i śpiew tak bardzo potrzebne dziecku we wczesnym dzieciństwie, dostarczają mu także przyjemności. Radość i spokój na twarzy dziecka są najlepszym sygnałem dla rodziców, że postępują dobrze.

Jak długo śpiewać i kołysać? Najlepiej dopóki dziecko tego chce i potrzebuje. Później zacznie śpiewać i kołysać się samo podczas chodzenia i tańca. Ale także wtedy taniec i śpiew będą budować między ludźmi poczucie tajemniczej, płynącej z głębi ciała wspólnoty.

Anna Kustosik
opracowano na podstawie artykułu Agnieszki Stein "O kołysaniu", dostępnym na stronie dzikiedzieci.pl

 

Dodaj komentarz

Dodaj komentarz

This is a captcha-picture. It is used to prevent mass-access by robots. (see: www.captcha.net)
Przepisz kod z obrazka:
Twoje imię:
Komentarz: